Rượu San Lùng – Danh tửu vùng cao Tây Bắc

Rượu San Lùng nổi tiếng vùng Tây Bắc

Rượu San Lùng – danh tửu vùng cao Tây Bắc

Đầu tiên phải nói đến đó là rượu San Lùng đây là niềm tự hào của người dân Sapa, rượu được nấu bởi những người dân tộc Dao Đỏ mang đậm hương vị và nét đặc trưng không thể thiếu ở vùng núi Tây Bắc. Nếu có dịp đi du lịch Sapa Lào Cai bạn không thể bỏ qua hương vị độc đáo này, hãy cùng thưởng thức nhâm nhi ly rượu cùng người dân bản địa bản sẽ cảm thấy cuốc sống trở nên thư thái hơn.

Rượu của trời, của Tiên

Rượu San Lùng được gọi với cái tên khá thân thuộc với người dân nơi đây cả sự tích cái tên của bản làng – San Lùng. Theo truyền thuyết đã được truyền lại qua nhiều thế hệ của người Dao đỏ thì rượu San Lùng là rượu của trời, rượu của các bậc tiên thánh. Đó là vì ở núi Pò Sèn thường có những tiên sa xuống do Bồ Tát phái xuống. Đến khi trời mưa hay nắng, dân bản thấy có chiếc cầu vồng với hình dáng như ba vòi lấy nước của dòng suối từ trong núi Pò Sèn đi ngược lên trời. Dân tộc Dao đỏ thấy vậy nên gọi ba vòi đó với cái tên San Lùng hay theo tiếng ở đây nghĩa là tam long và từ đó nơi đây đã gắn liền với tên San Lùng. Biết được sự ưu ái đó, dân tộc Dao Đỏ đã đến đây định cư, sống thành bản làng và cùng với nương rẫy và nấu rượu.

Bản San Lùng xinh đẹp

Bản Sán Lùng – nơi tạo nên loại rượu Sán Lùng nổi tiếng

Từ đó rượu San Lùng ra đời với một ý nghĩa đặc biệt nên rượu chỉ dùng cho những dịp hội hè, lễ tết, dịp cúng bái tổ tiên hay để đãi bạn hiền mà thôi. Và cũng chính vì vậy mà rượu San Lùng vô cùng độc đáo từ cách nấu đến hương vị.

Những điều chỉ có ở rượu San Lùng

Rượu San Lùng là đặc trứ danh của vùng núi Tây Bắc, người dân nơi đây thường thường dùng để mời khách quý.

Rượu San Lùng cũng là một vị thuốc quý

Rượu San Lùng có vị nắng, vị gió kết tinh trong thóc nương thêm mùi vị của men rừng cùng với nguồn nước trong vắt và khí hậu vùng cao đã làm nên hương vị đặc biệt của loại danh tửu này. Để kết tinh được những giọt tiên tử đó người phụ nữa Dao đỏ đã vô cùng vất vả.

Để nấu được một nồi rượu San Lùng chuẩn vị ẩm thực Sapa đầu tiên phải chọn được loại thóc nương ngon sau đó được ủ với những men thảo dược. Thóc được chọn phải là loại thóc mẩy và được gặt về khi thóc vào độ sữa – giữa đọ dẻo và khô. Thóc được lọc sạch tạp chất, còn nguyên vỏ rồi đem đồ, khi hạt thóc bung đều, trắng xóa thì đổ ra khay. Thóc ngon cần có men tốt thì mới cho ra nguyên liệu tốt nấu rượu.

Cách thức chế biến rượu San Lùng

Luộc thóc trước khi ủ men

Men của rượu cũng là một kỳ công khác. Men ủ thóc là men lá, làm từ những hạt gạo nếp thơm nghiền cùng với 15 loại lá trên rừng – 15 loại thuốc từ núi rừng có rất nhiều tác dụng tốt với sức khỏe như: chống lạnh, trừ cảm, giảm đau nhức,…

Bánh men rượu sau khi ủ

Những bánh men độc nhất của người Sán Lùng

Sau 2 đêm kể từ khi thóc được ủ cùng men thì mở ra coi thử, thấy cả mẹt thóc bốc hơi ngùn ngụt thì mang thóc đến thùng chứa để ủ. Thời gian ủ cho mùa đông là 5 đến 6 ngày, ủ mùa hè ngắn hơn chỉ 4 ngày.

Người dân bản đang làm nếp rượu

Thóc ủ với men

Sau khi thóc đạt độ nấu thì cho vào nồi nấu cách thủy (trên và dưới đều có nước). Khi nấu rượu phải chở sao cho đều lửa, già lửa hay non lửa đều không được rượu ngon. Đồng thời phần nước để rượu ngưng tụ phải luôn là nước lạnh để đảm bảo sự ngưng tụ tốt nhất nên phải có một người canh chừng độ nước. Thay vì chưng cách thủy một lần, rượu San Lùng được chưng cách thủy tận 2 lần. Lần một cách thủy để khử hết tạp chất cũng như lọc cốt rượu. Lần cách thủy thứ 2 rượu được làm lạnh với hỗn hợp nước suối Pò Sèn và lá thơm từ rừng, chỉ vậy mới có thể làm ra loại rượu tuyệt hảo đến vậy. 

Thơm ngon đến từng giọt

Những giọt rượu chuẩn San Lùng

Qua những công đoạn phức tạo và tỉ mỉ như vậy mới có được loại rượu San Lùng đúng chuẩn, đậm đà và thơm đến ngất ngây, chỉ ngửi thôi tưởng như mùi rượu lan tỏa tới tận ruột gan, len vào từng chân tơ kẽ tóc.  Đến khi uống rượu ta mới thấy chỉ một giọt thôi đã làm mềm môi làm ta như muốn uống thêm nữa. Sau khi tàn tiệc rượu San Lùng chỉ để lại trong ta cảm giác sảng khoái, lâng lâng nhưng không hề bị đau đầu hay chóng mặt. 

Rượu San Nùng nếu uống vào buổi sáng sẽ có cảm giác như được thần hỗ sức, làm việc không biết mệt. Nếu được dùng vào buổi tối, ta có thể mượn rượu San Lùng để nói ra những điều mà lâu nay chẳng thể nói. 

Đặc biệt vì là loại rượu đặc biệt này vô cùng coi trọng nên những men lá và những điều bí truyền đều được người Dao Đỏ giữ kín, chỉ người chủ gia đình được biết. Khi người chủ gia đình cảm thấy mình không còn đảm đương được việc này nữa thì những bí truyền này được truyền lại cho các con trai. Trước khi được nhận bí quyết đó những người con trai phải làm lễ ăn thề là không được làm lộ những điều được biết. Nếu không tuân theo lời thề sẽ bị thần linh trừng tội. Con gái là phận theo chồng nên không được biết. 

Hình ảnh người dân bản địa nấu rượu

Những tâm tình của người Dao đỏ gửi gắm trong từng bếp lửa giọt rượu

Nếu có dịp đi du lịch Sapa bạn sẽ được tận mắt thấy cách ủ rượu của người dao, và thưởng thức những ly rượu thơm nồng ấy, bên cạnh đó bạn sẽ được thưởng thức những ẩm thực hấp dẫn, chìm đắm trong đêm hội nhâm nhi những ly rượu cùng nhảy múa bên bếp lửa trại, ngồi hàn huyên những câu chuyện…đó là những điều thú vị mà Sapa muốn dành tặng riêng cho du khách khi đến với vùng núi Tây Bắc này.